Nawigacja
Ostatnie artykuły
Ankieta
Dieta proteinowa
Twórcą diety proteinowej (inne nazwy: białkowa, protal) jest francuski lekarz Pierre Dukan, autor bestsellerowej książki Nie potrafię schudnąć i dietetyk od kilkudziesięciu lat specjalizujący się w problematyce nadwagi i otyłości.
Opracowany przez niego program żywieniowy nie wymaga drastycznego ograniczenia ilości spożywanych posiłków, a jedynie przywyknięcia do nowych, zdrowych nawyków żywieniowych.
Jako ciekawostkę warto wspomnieć, ze z diety Dukana korzystała Jennifer Lopez, która w czasie ciąży przytyła o 35 kilogramów, a dieta białkowa umożliwiła jej utratę aż 15 kilogramów!
Podstawy diety proteinowej
Dukan, konstruując zasady żywienia białkowego, miał duże ambicje, ponieważ chciał stworzyć taki plan żywieniowy, który nie wyniszczy organizmu i nie doprowadzi do niedoborów witamin i składników mineralnych ani anemii, a przy tym będzie przynosił zadowalające efekty odchudzające.
Dukan wyszedł z założenia, że o skuteczności diety decyduje m.in. to, w jakim stopniu powoduje ona dyskomfort. Wziął więc pod uwagę psychologiczne aspekty odchudzania i stworzył plan żywieniowy, który nie wymaga wielu wyrzeczeń, nie wiąże się z uczuciem głodu, a ponadto motywuje do dalszych starań o zachowanie szczupłej sylwetki, ponieważ w początkowej fazie powoduje znaczny ubytek masy ciała.
Podstawą diety jest ograniczenie posiłków węglowodanowych na rzecz żywności z wysoką zawartością białka. Węglowodany pobudzają organizm do produkcji cukru, a zatem mogą się przyczynić do nabierania dodatkowych kilogramów i wzmożonej produkcji tłuszczów, które odkładają się w organizmie pod postacią tkanki tłuszczowej.
Białko ma to do siebie, że dostarcza organizmowi mniej energii, niż jest to potrzebne do jego przetrawienia. W celu trawienia białka ustrój pobiera energię zmagazynowaną pod postacią tkanki tłuszczowej, a tym samym redukuje masę ciała.
Proteiny to białka proste, zbudowane z aminokwasów. Można je znaleźć przede wszystkim w wołowinie i koninie, obfitują w nie również ryby, głównie makrela, dorsz, łosoś i tuńczyk.
Białka pochodzenia roślinnego (zboża i rośliny strączkowe - fasola, groch, bób) powinno się natomiast wykluczyć z diety lub mocno ograniczyć ich spożywanie, ponieważ zawierają one zbyt dużą ilość węglowodanów.
Dukan opracował dietę protal uwzględniając tezę, że organizm w optymalny sposób przyswaja kalorie, jeśli dostarcza się mu białek, tłuszczów i węglowodanów w proporcjach 5-3-2. Jeśli dwa z tych składników zostaną ograniczone, wówczas przyswajanie kalorii znacznie się zmniejszy. Przyswajając białko organizm musi rozdrobnić łańcuchy aminokwasów, a zatem intensywnie pracuje i wykorzystuje do tego sporo energii, pobierając ją z tkanki tłuszczowej.
Białko ma jeszcze inną właściwość, bowiem ułatwia wydalanie moczu i nie zatrzymuje wody w organizmie, co często jest przyczyną tycia, zwłaszcza u kobiet. Ograniczenie węglowodanów powoduje, że tkanki tracą więcej wody, jednak jeśli ilość spożywanych produktów węglowodanowych ponownie wzrośnie, ilość wody zatrzymywanej w organizmie również będzie większa, a co za tym idzie, masa ciała wzrośnie.
Protal 1 - faza ataku
Faza ataku (protal I) nazywana jest również fazą uderzeniową, ponieważ podczas jej trwania tracimy sporo kilogramów w stosunkowo krótkim odcinku czasu.
Dzięki takiemu błyskawicznemu działaniu pierwsze efekty odchudzające dają się szybka zauważyć, co podnosi poziom motywacji i zachęca do kontynuowania diety protal. To jest właśnie owo pozytywne psychologiczne oddziaływanie na osobę odchudzającą się, które Dukan założył przystępując do opracowania smacznej i skutecznej diety bez wyrzeczeń. Stracenie w ciągu 10 dni od trzech do pięciu kilogramów zachęca do kontynuacji diety.
Protal I jest etapem, w którym należy jeść wyłącznie produkty z wysoką zawartością białka. Plan żywieniowy w tej fazie opiera się przede wszystkim na nabiale i chudym mięsie. Podczas dziesięciu dni nie wolno jeść niczego innego, niż produkty przynależne do ośmiu grup:
- Chude mięso: wołowina, cielęcina, konina w formie grillowanej lub jako pieczeń bez dodatku tłuszczu
- Wszystkie ryby w formie pieczonej, gotowanej, wędzonej lub surowej
- Podroby
- Owoce morza
- Jaja
- Drób bez skórki (ale nie kaczka)
- Odtłuszczony nabiał
- Woda mineralna, kawa, herbata, herbaty ziołowe i owocowe
Bezwzględnie zakazane jest jedzenie czegokolwiek, co nie kwalifikuje się do żadnej z powyższych grup. Niewskazana jest sól, ponieważ powoduje ona zatrzymywanie wody w organizmie. Z przypraw dozwolone jest chili, ułatwiające trawienie.
Protal 2 - faza naprzemienna
Kolejny etap to faza naprzemienna (protal II), której czas trwania jest zróżnicowany, w zależności od ilości kilogramów, które chcemy zgubić. Może trwać kilka tygodni lub kilka miesięcy, aż do uzyskania zadowalającej wagi.
Faza naprzemienna obejmuje produkty białkowe z fazy uderzeniowej, ale listę produktów dozwolonych wzbogacamy o warzywa w formie surowej lub gotowanej, najlepiej na parze. Nie wszystkie warzywa można włączyć do jadłospisu. Należy wystrzegać się warzyw strączkowych – grochu, fasoli, soczewicy i bobu. Co prawda mają one dużą zawartość białka, ale jednocześnie są też źródłem węglowodanów, których w diecie proteinowej należy unikać. Nie wolno jeść też kukurydzy, ziemniaków, karczochów i ryżu. Całkowicie dozwolone są takie warzywa, jak sałata, pomidory, cykoria, ogórki zielone, szparagi, rzodkiewka, szpinak, papryka, marchew, buraki oraz grzyby.
Produktów białkowych i warzyw nie można łączyć dowolnie, należy bowiem przestrzegać naprzemienności:
a) produkty białkowe z fazy protal I
b) produkty białkowe z fazy protal II z dodatkiem warzyw
Przez określoną ilość dni trzeba spożywać produkty białkowe, następnie przez taki sam odcinek czasu spożywamy te produkty i wzbogacamy je o warzywa, następnie znów powracamy wyłącznie do produktów białkowych z fazy ataku i taką naprzemienność utrzymujemy aż do zakończenia tej fazy. Osoby, które mają tylko lekką nadwagę i chcą się pozbyć zaledwie paru kilogramów, pomiędzy produktami z grupy a) i b) powinny robić jeden dzień przerwy. W przypadku osób cierpiących na znaczną nadwagę i na otyłość produkty z grupy a) i b) trzeba spożywać w stosunku 5 dni do 5 dni.
Faza naprzemienna, podobnie jak faza ataku, ma charakter typowo odchudzający. Według doktora Dukana na tym etapie w przeciągu pół roku możliwe jest zrzucenie 20 kilogramów.
Protal 3 - faza utrwalania
Po osiągnięciu pożądanej wagi można przejść do kolejnego etapu, czyli protal III, zwanej fazą utrwalania. Trzecia faza diety proteinowej nie ma już charakteru odchudzającego, bowiem jego zasadniczym celem jest utrzymanie uzyskanej wagi.
Dziesięć dni fazy utrwalania przypada na jeden stracony kilogram, toteż im więcej schudliśmy, tym dłuższego czasu wymaga etap protal III.
Jadłospis można już wzbogacić o nowe produkty, jednak nadal obowiązują pokarmy białkowe z fazy uderzeniowej oraz warzywa z fazy naprzemiennej. Oto żywność, którą można spożywać na trzecim etapie odchudzania według Dukana:
- Produkty z fazy uderzeniowej
- Produkty z fazy naprzemiennej
- Porcja owoców dziennie (oprócz czereśni, bananów i winogron)
- 2 kromki chleba pełnoziarnistego dziennie
- 40 g sera żółtego
- Produkty skrobiowe (makaron, ryż lub ziemniaki)
- Udziec jagnięcy
Jeden dzień w tygodniu musi zostać przeznaczony na menu zawierające wyłącznie produkty białkowe z fazy ataku. W tym dniu zabronione jest spożywanie czegokolwiek innego. Raz w tygodniu można zjeść obiad z dwóch dań, ale dzień później wymagane jest spożywanie wyłącznie dań proteinowych z fazy protal I.
Protal 4 - faza stabilizacji
Faza stabilizacji to ostatni etap diety proteinowej. Co prawda osiągnęliśmy już swój cel i straciliśmy zbędne kilogramy, ale to jeszcze nie wszystko – konieczne jest zabezpieczenie się przed ryzykiem wystąpienia niekorzystnego efektu jo-jo.
Protal IV należy kontynuować do końca życia, co wiąże się ze zmianą nawyków żywieniowych. Podobnie jak w fazie utrwalania jeden dzień w tygodniu musi być przeznaczony na produkty białkowe z etapu protal I.
